«ឆ្នាំ១៩៧៨ អង់គ្លេសបរិហារការរំលោភសិទ្ធិមនុស្ស នៅកម្ពុជា» នេះជាសម្រង់ព្រឹត្តិការណ៍ប្រវត្តិសាស្ត្រ យកមកបញ្ជាក់ឡើងវិញ ដោយលោក ឡៅ ម៉ុងហៃ អ្នកស្រាវជ្រាវ ផ្នែកនយោបាយនិងសង្គម។ លោក ឡៅ ម៉ុងហៃ បានបញ្ជាក់បន្តថា បន្ទាប់ពីការបរិហារ របស់ប្រទេសលោកខាងលិចមួយនេះរួច របបខ្មែរក្រហមតាមរយៈរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសរបស់ខ្លួន គឺលោក អៀង សារី បានជេរប្រមាថចក្រភពអង់គ្លេស ដោយប្រើពាក្យខ្លាំងៗ និងថាប្រទេសមហាអំណាចមួយនេះ បានជ្រៀតជ្រែកផ្ទៃក្នុងកម្ពុជា។

នៅក្នុងពេលកន្លងមក ក្រុមអ្នកគាំទ្ររដ្ឋាភិបាល​គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា តែងបាននិយាយតៗគ្នាថា នៅពេលដែលខ្មែរក្រហម អនុវត្តនយោបាយប្រល័យពូជសាសន៍នៅកម្ពុជា មិនដែលមានក្រុមបស្ចឹមលោកណាមួយ «អើតក្បាល»រិះគន់របប បីឆ្នាំប្រាំបីខែម្ភៃខែ នោះឡើយ។ ក្រុមអ្នកគាំទ្រទាំងនោះ តែងភ្ជាប់ការលើកឡើងដដែលៗនេះ ដើម្បីបន្ទោសប្រទេសមហាអំណាចទាំងនោះ ដែលកំពុងបរិហារបបដឹកនាំ របស់លោក ហ៊ុន សែន សព្វថ្ងៃ។

សម្រាប់លោក ឡៅ ម៉ុងហៃ បានរំលឹកពីព្រឹត្តការណ៍ប្រវត្តិសាស្ត្រនេះ មកវិញនៅលើបណ្ដាញសង្គមថា៖

«ឆ្នាំ១៩៧៨ អង់គ្លេសបរិហារការរំលោភសិទ្ធិមនុស្ស នៅកម្ពុជា។ ខ្មែរក្រហម អៀង សារី ជេរប្រមាថអង់គ្លេស ថាជ្រៀតជ្រែកកិច្ចការផ្ទៃក្នុងកម្ពុជា។»

ឆ្នាំ១៩៧៨ អង់គ្លេសបរិហារការរំលោភសិទ្ធិមនុស្សនៅកម្ពុជា ខ្មែរក្រហមអៀង សារី ជេរប្រមាថអង់គ្លេស ថាជ្រៀត ជ្រែកកិច្ចការផ្ទៃក្នុងកម្ពុជា

Posted by Mong Hay Lao on Tuesday, February 19, 2019

នៅកម្ពុជា ឆ្នាំ១៩៧៨ និងសព្វថ្ងៃ…

អ្នកស្រាវជ្រាវ និងជាអ្នកវិភាគនយោបាយ ដ៏ចាស់វស្សា បានពន្យល់បន្តថា៖

«នៅខែមិនា ឆ្នាំ១៩៧៨ ប្រទេសអង់គ្លេសលើកបញ្ហា ការរំលោភសិទ្ធិមនុស្ស ដោយរបបខ្មែរក្រហម ហើយស្នើការបង្កើតឲ្យអ្នករាយការណ៍ពិសេសមួយរូប ដើម្បីធ្វើរបាយការណ៍អំពីការរំលោភសិទ្ធិមនុស្ស​នៅកម្ពុជា នៅគណ:កម្មាធិការសិទ្ធិមនុស្ស នៃអង្គការសហ ប្រជាជាតិ។ តែប្រទេសសូវៀតជំទាស់នឹងការលើកឡើង នឹងការស្នើរបស់ប្រទេសអង់គ្លស។»

លោកបានបន្តថា៖

«អៀង សារី (Editor’s Note: ជារដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសរបស់ខ្មែរក្រហម) បានសរសេរលិខិតតប វ៉ៃប្រហារ ដោយពាក្យអសុរសខ្លាំងៗ ថាប្រទេសអង់គ្លេសជ្រៀតជ្រែកកិច្ចការផ្ទៃក្នុងកម្ពុជា។ តុលាការខ្មែរក្រហម​បានលើកយកលិខិតនេះ ជាភ័ស្តតាងក្នុងការចោទប្រកាន់ អៀង សារី និងមេៗខ្មែរក្រហមឯទៀត។»

ការរំឭកប្រវត្តិសាស្ត្ររបស់លោក ឡៅ ម៉ុងហៃ ទទួលបានការស្វាគមន៍ និងការថ្លែងអំណរគុណ ពីប្រិយមិត្តរបស់លោកជាច្រើន។ មួយចំនួនបានគិតថា ការលើកឡើងពីកំហុសមួយនៅក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ នឹងបង្ហាញជាមេរៀន ដើម្បីកុំឲ្យរបបដឹកនាំក្រោយៗ ដើរតាមគន្លងដដែលទៀត។ លោក ឡៅ ម៉ុងហៃ បានឆ្លើយតបវិញថា៖

«ដោយសារធម្មជាតិរបស់មនុស្ស ព្រឹត្តិការណ៍ដែលកើតមានពីមុន នឹងកើតមានទៀត។ អ្នកប្រាជ្ញគេបានសង្កេតឃើញ និងសរសេរទុក តាំងពី២៥០០ឆ្នាំហើយ។ សមខ្មែរយើងមិនមានគំនិតប្រវត្តិសាស្ត្រផង (historical mind) យើងមិនសូវយកចិត្តទុកដាក់រៀនប្រវត្តិសាស្ត្រ និងដកមេរៀនពីប្រវត្តិសាស្ត្រទេ៕»



លំអិតបន្ថែមទៀត

ដំណឹង

ព្រះអង្គម្ចាស់ ហ្វីលីព ស្វាមី​ព្រះមហាក្សត្រីយានី​អង់គ្លេស បានសោយទិវង្គត

ព្រះស្វាមី​របស់​ព្រះមហាក្សត្រីយានី អេលីហ្សាបែដ ទី២ (Elizabeth 2) នៃចក្រភពអង់គ្លេស ព្រះអង្គម្ចាស់ ហ្វីលីព (Philip) បានសោយទិវង្គត​ហើយ ក្នុងព្រះជន្មាយុ ៩៩ព្រះវស្សា។ នេះ ...
ដំណឹង

សិង្ហបូរី​បកស្រាយ​សំដី​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​ខ្លួន ថា​ចង់​សង្កត់ធ្ងន់​ពី​«ស្ថិរភាព»តំបន់

ពាក្យសំដីរបស់លោក លី សៀនឡុង (Lee Hsien Loong) នាយករដ្ឋមន្ត្រីសិង្ហបូរី ដែលរំលឹកឡើងវិញ ពីប្រវត្តិនៃការវាយលុកប្រទេសកម្ពុជា ពីសំណាក់កងទ័ពវៀតណាម មានបំណងចង់លើកឡើង ពីរបៀបនៃការដឹកនាំ ក្នុងការជួយបញ្ចប់សង្រ្គាម ...
ដំណឹង

អគ្គលេខាធិការ អ.ស.ប ស្នើយោធាភូមា​«បញ្ឈប់ជាបន្ទាន់»​នូវការបង្ក្រាប

លោក អង់តូនីញ៉ូ ហ្គូតេរេស (Antonio Guterres) អគ្គលេខាធិការ អង្គការសហប្រជាជាតិ បានអំពាវនាវ​នៅថ្ងៃចន្ទ​នេះ ឲ្យយោធានៃ​ប្រទេសភូមា ដែលបានធ្វើរដ្ឋប្រហារ កាលពី៣សប្ដាហ៍មុន ត្រូវ«បញ្ឈប់ជាបន្ទាន់» នូវការបង្ក្រាប​ទៅលើ​ការតវ៉ា​ទាំងឡាយ ...

Comments are closed.

យល់ស៊ីជម្រៅផ្នែក កម្ពុជា

កម្ពុជា

ហ៊ុន សែន ឲ្យ សម រង្ស៊ី «សុំទោស»ដើម្បីបញ្ចប់យុទ្ធនាការកម្ចាត់លោក

កម្ពុជា

សម រង្ស៊ី ថា«លោក»​នៅកណ្ដាល ខូចជាងគេ

ការប្រើពាក្យ «អាមឹង» ដើម្បីហៅអ្នកនយោបាយខ្មែរ ទទួលបានការស្វាគមន៍ ពីបណ្ដាជនទូទៅឬទេ? នៅចំពោះការរិះគន់ លោក សម រង្ស៊ី បានប្ដូរឥរិយាបថបន្តិច ដោយហៅលោក ហ៊ុន សែន ...
កម្ពុជា

តុលាការបារាំង​សម្រេចឲ្យ សម រង្ស៊ី ឈ្នះក្ដី​លើ ហ៊ុន សែន និង ឌី វិជ្ជា

មេដឹកនាំប្រឆាំងនៅកម្ពុជា លោក សម រង្ស៊ី ត្រូវបានតុលាការបារាំង សម្រេចក្ដីក្នុងថ្ងៃចន្ទនេះ ឲ្យរួចផុត​ពីការចោទប្រកាន់​ទាំងឡាយ ដែលមាននៅក្នុងបណ្ដឹង​របស់​លោក ហ៊ុន សែន បុរសខ្លាំងនៅកម្ពុជា និងលោក ឌី ...