ក្នុងរយៈពេល២អាណត្តិ = ៨ឆ្នាំ តើប្រធានាធិបតីអាមេរិកទី៤៤ ដែលផុតតំណែង លោក បារ៉ាក់ អូបាម៉ា (Barack Obama) បានបន្យល់ទុកអ្វីខ្លះ សម្រាប់សហរដ្ឋអាមេរិក និងពិភពលោក?

បារ៉ាក់ ហ៊ូសេន អូបាម៉ា ឈ្នះឆ្នោត​ជាប្រវត្តិសាស្ត្រ ក្លាយជា​ប្រធានាធិបតី​​ដោយមោទនភាព

១៤៣ឆ្នាំ ក្រោយការទម្លាក់ចោល នូវរបបទាសភាព លោក បារ៉ាក់ ហ៊ូសេន អូបាម៉ា (Barack Hussein Obama) អតីត​សមាជិកព្រឹទ្ធសភាវ័យ ៤៧ឆ្នាំ មកពីរដ្ឋអ៊ីលីណ័រ (Illinois) បានក្លាយជាប្រធាធានាធិបតី ដែល​មានសម្បុរ​ខ្មៅ​មុន​គេ​បង្អស់ នៃសហរដ្ឋអាមេរិក។

ជាមួយនឹងបុគ្គលិកលក្ខណៈ ការនិយាយស្ដី និង​រូបរាង​សង្ហារបស់​លោក លោក បារ៉ាក់ អូបាម៉ា ត្រូវបានមនុស្សរាល់គ្នា រាប់ទាំងគូប្រជែងរបស់លោកផង ទទួល​ស្គាល់​ថា បាន​ដឹកនាំ​សហរដ្ឋអាមេរិក ដោយគ្មាន​ភាព​រកាំ​រកូស ឬរឿង​អាស្រូវ​អ្វីធំដុំ ដូចដែល​ប្រធានាធិបតី​មុនៗ ធ្លាប់បាន​ធ្វើ​នោះ​ទេ។

ភាពល្អូកល្អឺនដែលលោក អូបាម៉ា មានជាមួយនឹងភរិយា រួមនឹងកូនស្រីទាំងពីរ បានផ្ដល់​រូបភាព​ដ៏ល្អបន្ថែម​ទៀត សម្រាប់​គ្រួសារ​​ប្រធានាធិបតី​មួយ ដែលអ្នកផង​ទាំងឡាយ​​នៅក្នុងលោក តែងសុបិន្ដចង់បាន។

ចេញពីវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ច…

លោក បារ៉ាក់ អូបាម៉ា បានចូលមកកាន់អំណាច នៅចំពេលដែលវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ច នៅអាមេរិក និងនៅលើពិភព​លោក កំពុង​មាន​វិសាលភាពខ្លាំងក្លា ជាងពេលណាៗទាំងអស់ រាប់ចាប់ពីឆ្នាំ១៩៣០នោះមក។ ប៉ុន្តែ​លោក​បាន​​ដោះស្រាយ​វិបត្តិ​នេះ និងបាន​ទប់ ឲ្យសេដ្ឋកិច្ចអាមេរិក​មានលំនឹង រហូតមកដល់​សព្វថ្ងៃ។

នៅពេល​លោក​ ចូល​មកកាន់​សេតវិមាន នៅឆ្នាំ​២០០៩ អាត្រា​នៃពលរដ្ឋ​អាមេរិក​គ្មាន​ការងារ​ធ្វើ មាន​កម្រិត ៧,៩% និង​បាន​ហក់​ឡើង​រហូត​ដល់ ១០% នៅប៉ុន្មានខែ​ក្រោយ​មក។ ប៉ុន្តែ នៅ​ថ្ងៃនេះ អាត្រា​នៃពលរដ្ឋ​អាមេរិកាំង អត់​ការងារ​ធ្វើ បាន​ធ្លាក់​មក​នៅ​ត្រឹម​តែ ៤,៧% ប៉ុណ្ណោះ។

ស្រមោលនៃវិបត្តិនៅស៊ីរី

បញ្ហា​នៅក្នុងប្រទេសស៊ីរី ដែលបានបណ្ដាល​ឲ្យមានមនុស្សស្លាប់​ដល់​ទៅជាង ៣០០ ០០០នាក់ និង​បង្ក​ឲ្យមនុស្ស​ច្រើន​លាន​នាក់ គ្មានទីលំនៅ និងរត់ភៀសខ្លួននោះ បានតាមលងរជ្ជកាល​របស់លោក អូបាម៉ា មិន​ឲ្យ​គេង​លក់​​បាន​ស្រួល​ឡើយ។ ក្រោមបទពិសោធ​ដ៏ជូរចត់ នៅក្នុងប្រទេស​អៀរ៉ាក់ ដែលបាន​បន្សល់​ទុក​ពី​ប្រធានាធិបតី​មុន​មកនោះ លោក បារ៉ាក់ អូបាម៉ា បានបដិសេធ​​​មិនបញ្ជូន​កងទ័ព​ថ្មើរជើង​​​អាមេរិក ឲ្យចូល​ទៅ​ធ្វើ​​ប្រតិបត្តិការ​​សិក នៅក្នុង​ប្រទេស​ស៊ីរី​ទេ រហូត​មកដល់​ថ្ងៃនេះ។

ប៉ុន្តែការប្រុងប្រយ័ត្នជ្រុល និងការមិនប្រញាប់ប្រញាល់ ធ្វើប្រតិកម្មឲ្យ​ទាន់ពេល នៅក្នុង​សំនុំ​រឿង​ស៊ីរី លោក អូបាម៉ា បាន​បង្កើត ឲ្យមាន​ការរិះគន់​យ៉ាងច្រើន ប្រឆាំង​នឹង​រូប​លោក ទាំងនៅ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក និង​ទាំង​នៅ​លើ​ពិភពលោក។ លោកមិនយល់ព្រម ឲ្យមានការបំពាក់​អាវុធ ឲ្យហួស​ពីអ្វី ដែលបាន​កំណត់ទុក ទៅ​ឲ្យក្រុម​បះ​បោរ​នៅ​​ស៊ីរី ដែល​សុទ្ធសឹង​ជាលទ្ធភាព ក្នុងការ​ទម្លាក់​របប​ដឹកនាំ​ស៊ីរី​សព្វថ្ងៃ ដែល​ស្ថិត​ក្រោម​ប្រធានាធិបតី បាឆារ អាល់-អាសាធ (Bachar al-Assad) នោះឡើយ។

លោកក៏​បានជំទាស់​ផងដែរ នូវគំនិត​ដែល​​តម្រូវ ឲ្យ​​បើក​​ការ​​វាយ​​ប្រហារ តាម​ផ្លូវ​អាកាស ប្រឆាំងនឹងរបបលោក បាឆារ អាល់-អាសាធ ខណៈគេ​បាន​រក​ឃើញ តាម​​រយៈ​​ភស្ដុតាង​​​ជា​​ច្រើន បញ្ជាក់​ថា របបនេះ​បាន​ប្រើ​អាវុធ​គីមី ប្រឆាំងនឹង​ប្រជាជន​ខ្លួនឯង។

វាយលុកសម្លាប់ ប៊េន ឡាដេន…

«យប់នេះ ខ្ញុំអាចជម្រាបជូន​ពលរដ្ឋអាមេរិកាំង និង​ជូន​ពិភពលោក ថាសហរដ្ឋ​អាមេរិក បាន​ដឹកនាំ​​ប្រតិបត្តិការ​មួយ ដែល​បាន​សម្លាប់ អ៊ូសាម៉ា ប៊េនឡាដេន (Oussama Ben Laden)» យប់​នោះ ពីថ្ងៃទី១ ចូល​​មក​​ថ្ងៃទី២ ខែ​ឧសភា ឆ្នាំ២០១១ កង​កម្លាំង​ពិសេស​របស់អាមេរិក បានបើកការវាយ​សម្រុកមួយ ទៅលើ​​លំនៅដ្ឋាន របស់​​លោក អ៊ូសាម៉ា ប៊េនឡាដេន មេ​បណ្ដាញ​ភេរវនិយម អាល់-កៃដា (Al-Qaïda) ដ៏ល្បី​ឈ្មោះ​ ដែលបាន​រស់​នៅ​លាក់​ខ្លួន នៅ​ក្នុង​ក្រុង «Abbottabad» នៃប្រទេសប៉ាគីស្ដង់។

បើទោះជាដំបូងឡើយ កងកម្លាំង​អាមេរិក​មាន​សង្ឃឹម តែ​៥០%​ ថា​មេដឹកនាំ​បណ្ដាញ​​ភេរវនិយមរូបនេះ​ មាន​វត្តមាន​​ក្នុង​គេហដ្ឋាន​​នោះ​ក៏ដោយ តែ​នៅ​ទី​​បំផុតយុទ្ធនាការវាយលុក បានសម្រេច​បំណង​របស់អាមេរិក ដែល​តាម​ស្វែង​រក​លោក ប៊េនឡាដេន តាំងពី​យូរ​​មក​ហើយ បើ​ទោះ​ជា​​ស្លាប់ឬរស់ និងរស់នៅ​ក្រហែង​ណា​ក៏ដោយ។

ការប្រយុទ្ធនឹងការផ្លាស់ប្ដូរអាកាសធាតុ…

លោក បារ៉ាក់ អូបាម៉ា ជាស្ថាបនិកមួយរូប ពីក្នុងចំណោមស្ថាបនិកជាច្រើននាក់ នៃកិច្ចព្រមព្រៀង​ក្រុង​ប៉ារីស ឆ្នាំ២០១៥ ស្ដី​ពី​អាកាសធាតុ។ បន្ទាប់ពីជំនួប​ក្នុងរាជធានី កូពេហាច (Copenhague – ប្រទេសដាណឺម៉ាក) ទទួល​បរាជ័យ គ្មាន​ទទួល​បាន​លទ្ធផល​អ្វី ជា​ដុំកំភួន​នោះ លោកប្រធានាធិបតី អូបាម៉ា បាន​ដឹង​ច្បាស់​ថា ការចរចា​ទាំងឡាយ ដែល​ទាក់ទង​នឹង​ធាតុអាកាស អាចធ្វើ​ទៅ​បាន លុះត្រា​ណា មាន​ការ​ចូលរួម និង​ការយល់​ព្រម ពី​សំណាក់​សហរដ្ឋ​អាមេរិក និង​ប្រទេស​ចិន ដែលជាប្រទេសពីរ​ក្នុងពិភពលោក ដែល​បញ្ចេញ​ជាតិ​ពុលច្រើន​ជាង​គេ ទៅក្នុង​បរិយាកាស។

កិច្ចព្រមព្រៀងជាមួយប្រទេសអៀរ៉ង់ ស្ដីពីអាវុធ​នុយក្លេអ៊ែរ

កិច្ច​ព្រមព្រៀងនុយក្លេអ៊ែរ ជាមួយរដ្ឋាភិបាលក្រុង តេអៀរ៉ង់ បានចុះ​ហត្ថលេខា​សម្រច នៅខែកក្កដា ឆ្នាំ​២០១៥។ កិច្ច​ព្រមព្រៀង ដែលមាន​បំណងបញ្ជៀស ប្រទេសអៀរ៉ង់ ចេញពីការផលិត​អាវុធ​នុយក្លេអ៊ែរ ដោយ​ប្ដូរ​នឹង​ការ​លើក​ចេញ​វិញនូវទណ្ឌកម្មនោះ គឺជាជ័យជំនះ​ដ៏ធំមួយ សម្រាប់​នយោបាយ​ការទូត របស់​លោក អូបាម៉ា ដែល​ផ្ដល់​អាទិភាព ទៅលើការ​ជជែក​ពិភាក្សា ជាជាងប្រឈមមុខ។ បើ​ទោះជាកិច្ច​ព្រម​ព្រៀង​នេះ បាន​បញ្ឆេះ ឲ្យ​ប្រទេស​អ៊ីស្ត្រាអែល​ខឹង​ក្រេវក្រោប​​ក៏ដោយ​ តែលោក អូបាម៉ា ទទួល​បាន​ការ​អបអរ​ជា​ទូទៅ ពីសំណាក់​​ប្រទេស​ជា​ច្រើន​ផ្សេង​ទៀត នៅ​ក្នុង​ពិភពលោក។

ប្រព័ន្ធធានាសេវាកម្មសុខភាព «Obamacare» ដ៏ផុយស្រួយ

កំណែទម្រង់មួយ ទៅលើប្រព័ន្ធធានារ៉ាប់រង ផ្នែកសេវាកម្មសុខភាព ក្នុងប្រទេសអាមេរិក គឺជាអាទិភាពដំបូងបំផុត រាប់​ចាប់​តាំង ពីអាណត្តិ​ទីមួយ​របស់​លោក និងត្រូវបាន​បោះឆ្នោត​អនុម័ត្រ នៅឆ្នាំ២០១០ បន្ទាប់​បាន​ឆ្លងកាត់​សង្គ្រាម​ប៉ាកា និង​ការ​ជជែក​វែកញែក យ់ាង​សម្បើម​នៅក្នុង​រដ្ឋសភា។

ប៉ុន្តែ ដោយសារប្រព័ន្ធ​ធានា​សុខភាព​ថ្មី ដែលមាន​ឈ្មោះ​ជាផ្លូវការ «Affordable Care Act» ហៅ «Obamacare» នេះ ពលរដ្ឋ​អាមេរិកាំង​​ ជិតពាក់កណ្ដាល បានទទួលការថែរក្សាសុខភាព ដោយមិនគិតថ្លៃ ឬតម្រូវឲ្យបង់ថ្លៃថោក (តួលេខនៃពលរដ្ឋ ដែលគ្មាន​ការ​ធានា​រ៉ាប់រង បានថយ ពី ១៦% ក្នុង​ឆ្នាំ២០១០ មក​នៅត្រឹម តែ ៨,៩% ប៉ុណ្ណោះក្នុងឆ្នាំ២០១៦)។

ផ្ទុយទៅវិញ ក្រុមប្រឆាំង មកពី​គណបក្ស​សាធារណរដ្ឋ បានសន្យាថា នឹងលប់ច្បាប់​ធានា​រ៉ាប់រង ផ្នែក​សុខភាព​នេះ​ចេញ​វិញ ប្រសិនជាពួកគេ ទទួល​បាន​អំណាច មកក្ដោបក្ដាប់ ក្នុងថ្ងៃណាមួយ។

ការហុចដៃដ៏ភ្ញាក់ផ្អើល ទៅរកប្រទេសគុយបា…

បន្ទាប់បានធ្វើការចរចារ យ៉ាងសំងាត់ជាទីបំផុត អស់ជាច្រើនខែមកនោះ លោក អូបាម៉ា បាន​ប្រកាស​នៅ​ថ្ងៃទី ១៧ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០១៤ ពីការ​ខិតចូល​ជិតគ្នា ដ៏គួរឲ្យភ្ញាក់ផ្អើលមួយ ជាមួយ​នឹង​ប្រទេសគុយបា ដែល​ជា​សត្រូវ​ដ៏តឹងតែង និង​ដ៏​ចាស់​វស្សា របស់​សហរដ្ឋ​អាមេរិក បន្សល់​ទុក តាំងពីសម័យកាល​​សង្គ្រាម​ត្រជាក់។ ​

នៅ​១៥ខែ​ក្រោយ​មក ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​របស់លោក ទៅកាន់ទីនោះ បាន​បញ្ជាក់​ឲ្យកាន់តែ​ច្បាស់ ពីការ​បើក​ទំព័រ​ថ្មី ​ដោយចាប់​ផ្ដើម​ដំបូង តាមរយៈការទាក់ទងផ្នែក​សេដ្ឋកិច្ច ជាមួយ​ប្រទេស​កុម្មុយនីស​មួយ​នេះ និង​ក៏​ជា​ឱកាស សម្រាប់​ក្រុមហ៊ុន សហគ្រាស​អាមេរិកាំង​ទាំង​ឡាយ ដើម្បីចូលទៅដាក់​ទុន នៅទីនោះដែរ។

ភាពតានតឹង​នៃការប្រកាន់ពូជសាសន៍ បានកើនឡើង…

ក្នុងបញ្ហានៃការប្រកាន់ពូជសាសន៍ពណ៌សម្បុរ លោក អូបាម៉ា បានបង្កការខកចិត្តជាខ្លាំង ទៅ​ដល់​បណ្ដា​ជន​អាមេរិកាំង​ភាគតិច ដែលបានបោះ​ឆ្នោត​គាំទ្រលោក ឲ្យជាប់ជាប្រធានាធិបតី។ បើ​ទោះ​ជាពេល​ខ្លះ​ លោក អូបាម៉ា បាន​បង្ហាញ​ពីទឹកចិត្ត​ផ្ទាល់​ខ្លួន របស់លោក ចំពោះបណ្ដាជន​ភាគតិច​នោះ​ក៏ដោយ តែ​សម្រាប់​រូបភាព​ជា​ផ្លូវការ លោក​មិនមែន​ជាប្រធានាធិបតី នៃ​បណ្ដា​ជន​ទាំង​នោះ ដែល​បាន​គាំទ្រ​លោក ទាំងចិត្ត​ទាំង​កាយ​នោះ​ឡើយ ជាពិសេស នៅ​ចំពោះ​សោកនាដកម្ម​បាញ់​សម្លាប់ ពលរដ្ឋអាមេរិកាំង​ស្បែកខ្មៅ ជា​បន្ត​បន្ទាប់ ពី​សំណាក់​កង​កម្លាំង​នគរបាល​ស្បែក​ស។

បរាជ័យនៃការបិទពន្ធនាគារ «Guantanamo»

នៅក្នុង​រយៈពេល៨ឆ្នាំ នៃអាណត្តិ​ជាប្រធានាធិបតី ទាំងពីរ​លើក​នេះ លោក អូបាម៉ា បាន​ដុត​ដៃ​ដុត​ជើង សព្វ​គ្រប់​បែប​យ៉ាង​ទាំងអស់ ដើម្បី​ធ្វើឲ្យ​សម្រេច នូវការ​សន្យា​ដ៏ធំ​មួយ នៅក្នុង​យុទ្ធនាការ​បោះឆ្នោត៖ នោះ​គឺការ​បិទ​ពន្ធនាគារ «Guantanamo» ដែល​ជា​និមិត្តរូប នៃភាព​ជ្រុលនិយម​របស់​សហរដ្ឋ​អាមេរិក នៅក្នុង​ការ​ប្រយុទ្ធ​ប្រឆាំង ទល់នឹង​ភេរវនិយម បន្ទាប់ពី​ភេរកម្ម​ថ្ងៃទី១១ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០០១។ ទោះជា​មាន​ការ​ព្យាយាម​ជា​ច្រើន​ដង​ក្ដី តែបំណង​នេះ​របស់​លោក អូបាម៉ា មិនអាច​ដើរ​ទៅ​មុខ​បានវែង​ឆ្ងាយ បើ​សូម្បី​តែឆ្លង​សភា​ថ្នាក់​ទាប​ក៏ដោយ៕



លំអិតបន្ថែមទៀត

កម្ពុជា

ស្ថានទូតអាមេរិក បន្តប្រាប់​​ក្រុងភ្នំពេញ​ឲ្យដោះស្រាយ​ករណី កឹម សុខា

ស្ថានទូតអាមេរិក ប្រចាំក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ បានបន្តគម្រាមរបបក្រុងភ្នំពេញ ឲ្យដោះស្រាយករណីលោក កឹម សុខា ប្រធានគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ដោយភាពត្រឹមត្រូវ និងការគោរព បើសិនជារបបគ្រប់គ្រងមួយនេះ ចង់មានទំនាក់ទំនងល្អ ជាសហរដ្ឋ​អាមេរិក។ អ្នកស្រី​ ...
កម្ពុជា

ឯកអគ្គរដ្ឋទូត​អាមេរិក​ថ្មី ថ្លែង​​«សារដំបូង»​និយាយពី​លទ្ធិ​ប្រជាធិបតេយ្យ

ឯកអគ្គរដ្ឋទូតអាមេរិកថ្មី ប្រចាំកម្ពុជា លោក ផាទ្រីក មរហ្វី (W. Patrick Murphy) បានថ្លែង«សារដំបូង»របស់លោក ទៅកាន់ពលរដ្ឋកម្ពុជា ក្នុងថ្ងៃនេះ ដោយមានពាក្យពេចន៍មួយចំនួនអះអាងថា លោកនឹងផ្ដល់ការគាំទ្រ ...
ដំណឹង

ត្រាំ ប្រកាសថា ISIS ត្រូវបានកម្ទេចអស់ហើយ ពីប្រទេសស៊ីរី

ប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក ដូណាល់ ត្រាំ (Donald Trump) បានអះអាងនៅថ្ងៃសុក្រនេះ អង្គការភេរវនិយម ក្រុមរដ្ឋអ៊ីស្លាម (ពាក្យ​អារ៉ាប់​ហៅ Daech ពាក្យ​កាត់​​បារាំង​​ហៅ EI ...

Comments are closed.

យល់ស៊ីជម្រៅផ្នែក របាយការណ៍

របាយការណ៍

ម៉ារីលីន ម៉ុនរ៉ូ ៖ មរណភាព​ដែលពោរពេញ​ដោយអាថ៌កំបាំង

របាយការណ៍

ពេលដែលទូរទស្សន៍​របស់កូនស្រី​នាយករដ្ឋមន្ត្រី ផ្សាយតួលេខខុស …

ដំរីជើងបួន… សម្រាប់ទូរទស្សន៍បាយ័ន្ដ «BTV» របស់អ្នកស្រី ហ៊ុន ម៉ាណា កូនស្រីនាយករដ្ឋមន្ត្រី ដែលបាន​«ផ្សាយតួលេខខុស» ជុំវិញការឆ្លងរាតត្បាត នៃជំងឺកូវីដ-១៩ (Covid-19) នៅក្នុងជួរកងទ័ព ដែលជាការស្រង់​សំដី​លោក ...
របាយការណ៍

នេត សាវឿន និង​គ្រួសារ​«ទិញ​ផ្ទះ​នៅក្រៅ​ប្រទេស ថ្លៃជាង​១៥លាន​ដុល្លារ»

លោកនាយឧត្ដមសេនីយ នេត សាវឿន និងគ្រួសារ ដែលជាសាច់ឈាម ជិតដិតនឹងលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ត្រូវបានស្រាវជ្រាវ​រកឃើញថា បានដើរ«ទិញ​ផ្ទះ​នៅក្រៅ​ប្រទេស ដោយប្រើទឹកប្រាក់ ប្រមាណជាង ១៥លានដុល្លារ​អាមេរិក»។ ...