ការលើកទ័ពរបស់វៀតណាម ចូលវាយរំលំរបបខ្មែរក្រហម ទំនងជាធ្វើឡើង​ដើម្បី​«យកខ្មែរ​ធ្វើចំណុះ» ដូចដែលអធិរាជ​-មេដឹកនាំ​វៀតណាម​ច្រើនអង្គ/នាក់ ធ្លាប់បានធ្វើរួចហើយ។ នេះ ជាការពន្យល់លើកឡើង របស់លោកបណ្ឌិត ឡៅ ម៉ុងហៃ នៅខណៈ​ថ្ងៃខួប«៧មករា» កាន់តែខិតជិតមកដល់ (សល់តែ​២ថ្ងៃទៀតប៉ុណ្ណោះ)។

អត្ថន័យនៃការលើកទ័ពវៀតណាម វាយលុកចូលក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ក្រៅក្របខណ្ឌអង្គការសហប្រជាជាតិ បានបង្កឲ្យមាន​សង្គ្រាមប៉ាកកា​មិនតិចទេ រវាងក្រុមអ្នកនិយម-ដឹងគុណ​វៀតណាម និងក្រុមអ្នកសិក្សា​ស្រាវជ្រាវ​ប្រវត្តិសាស្ត្រឯករាជ្យ។

ក្រុមអ្នកនិយម-ដឹងគុណវៀតណាម រាប់ទាំងគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា របស់លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ដែលកាន់អំណាច តាំងពីឆ្នាំ១៩៧៩ មកទល់នឹងថ្ងៃនេះ តែងចាត់ទុកព្រឹត្តិការណ៍នោះ ជាការសង្គ្រោះជាតិ-ប្រជាជនកម្ពុជា ពីរបប៣ឆ្នាំ៨ខែ២០ថ្ងៃ ដែលពោរពេញ​ដោយបាតដៃ​ប្រលាក់ឈាម​ពូជសាសន៍ឯង។

ក្រុមលោក ហ៊ុន សែន ថែមទាំងអួតអាងទៀតថា កងទ័ពវៀតណាមគ្រាន់តែជួយអន្តរាគមន៍ បន្ថែមពីលើកងទ័ព​រណសិរ្យសាមគ្គី​សង្គ្រោះជាតិ របស់គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ដែលនៅពេលនោះ មានឈ្មោះថា ជាបក្សប្រជាជនបដិវត្តន៍កម្ពុជាប៉ុណ្ណោះ។

សម្រាប់លោកបណ្ឌិត ឡៅ ម៉ុងហៃ មិនបានយល់ដូច្នេះទេ ដោយលោកទាញអំណះអំណាង ពីក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ ដើម្បីយកមកពន្យល់​កូនខ្មែរជំនាន់ក្រោយ ជាពិសេសអ្នកនយោបាយទំពាំងស្នងឬស្សី។ លោកបានរៀបរាប់ នៅលើបណ្ដាញសង្គម ក្នុងរសៀល​ថ្ងៃអង្គារទី៥ ខែមករាថា៖

«អ្នកនយោបាយជំនាន់ក្រោយ ត្រូវចេះដឹងជាងអ្នកនិយោបាយមុនៗ ត្រូវស្គាល់ប្រទេសខ្លួនឯង ទឹកដីអាណាចក្រខ្មែរពីដើម ប្រទេសជិតខាង ជាពិសេសប្រទេសវៀតណាម។»

«វៀតណាមស្គាល់ខ្មែរ ជាងខ្មែរស្គាល់ខ្លួនឯង ទាំងចរិតមាយាទ​ជនជាតិខ្មែរ តាំងពីស្តេច​រហូតដល់​ជនថ្នាក់ទាបបំផុត ទាំងវប្បធម៌ខ្មែរ ទាំងភូមិសាស្ត្រ ទាំងប្រវត្តិសាស្ត្រ ដែលទាំងនេះ​ បានជួយឲ្យវៀតណាម​យកចំណេញ និងប្រើប្រាស់ខ្មែរ ឲ្យបម្រើផលប្រយោជន៍ពួកគេ បានយ៉ាងច្រើនបំផុត ពីទំនាក់ទំនាក់​របស់ពួកគេជាមួយខ្មែរ ទោះជានៅក្នុងកាល:ទេស:អាក្រក់ ចំពោះពួកគេ យ៉ាងណាក៏ដោយ។»

អ្នកវិភាគឯករាជ្យរូបនេះ បានលើកយកព្រឹត្តិការណ៍ ក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រចំនួន២ដង មកអះអាងអំពីផលប្រយោជន៍របស់វៀតណាម ដែលស្គាល់ខ្មែរដ៏ច្បាស់លាស់។ លោកបណ្ឌិត បានសរសេរ ដូចការដកស្រង់ទាំងស្រុងថា៖

ការស្គាល់ខ្មែរដ៏ច្បាស់លាស់ បានជួយឲ្យវៀតណាមមកយកខ្មែរ ធ្វើជាប្រទេសចំណុះ (Vassal) របស់គេ បានម្តងពីរដង ក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ៖

  • ម្តងគឺក្រោយអធិរាជយ៉ាឡុង (Gia Long) បានបង្រួបបង្រួមប្រទេសវៀតណាម ភ្ជាប់ពីប៉ែកខាងត្បូង ទៅនឹងប៉ែកខាងជើង នៅដំណាច់សតវត្សទី១៨។ អធិរាជមិញម៉ាង (Minh Mang) ដែលស្នងរាជ្យបន្ត បានច្បាំងដណ្តើម​ទឹកដីខ្មែរពីសៀម យកធ្វើជាប្រទេសចំណុះ របស់វៀតណាម ។
  • ម្តងទៀត ក្រោយអុង ហូ ជីមិញ បានបង្រួបបង្រួមប្រទេសវៀតណាម ពីប៉ែកខាងជើង​ទៅប៉ែកខាងត្បូង នៅឆ្នាំ១៩៧៥។ នៅដំណាច់ឆ្នាំ១៩៧៨ វៀតណាមក៏បានលើកទ័ព ចូលមកប្រទេសខ្មែររំលំរបបខ្មែរក្រហម ក្នុងបំណងប្រហែលមិនខុស ពីអធិរាជមិញម៉ាងប៉ុន្មានទេ គឺយកខ្មែរធ្វើជាប្រទេសចំណុះ របស់ប្រទេសវៀតណាមដូចមុន៕


លំអិតបន្ថែមទៀត

តន្ត្រី

កំណាព្យ “ជំងឺបាក់ស្បាត” ក្នុងសៀវភៅ “ជំងឺខ្មែរ” ដោយ គង្គ ប៊ុនឈឿន

ទូកទៅ កំពង់នៅ! បើទោះជាកវីស្ទឹងសង្កែ លោក គង្គ ប៊ុនឈឿន បានលាចាកលោកទៅហើយមែន តែស្នាដៃរបស់លោក ទាំងប្រលោមលោក ចម្រៀង កំណាព្យ… នៅតែមានជីវិត នៅតែធ្វើឲ្យអ្នកផង ...
កម្ពុជា

នួន ជា ខ្មែរក្រហម«បងធំទី២» បាន​លាចាក​លោក​ ក្នុងអាយុ៩៣ឆ្នាំ

បងធំទី២ នៃរបបខ្មែរក្រហម គឺលោក នួន ជា បានទទួលមរណភាពហើយ ក្នុងអាយុ៩៣ឆ្នាំ នៅល្ងាចថ្ងៃអាទិត្យ ទី៤ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១៩ នាមន្ទីរពេទ្យរ៉ុស្ស៊ី រាជធានីភ្នំពេញ។ ...
កម្ពុជា

រ៉ុង ឈុន ត្រូវបានចាប់ខ្លួន នៅមុននេះបន្តិច

នៅវេលាម៉ោង ប្រមាណជា៩និង៤០នាទី យប់ថ្ងៃទី៣១ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២០នេះ លោក​សាស្ត្រាចារ្យ រ៉ុង ឈុន ត្រូវបានអាជ្ញាធររដ្ឋាភិបាលលោក ហ៊ុន សែន ចាប់ខ្លួនពីក្នុង​គេហដ្ឋាន​របស់លោក ដែលស្ថិតក្នុងសង្កាត់​ចាក់អង្រែក្រោម ...

Comments are closed.

យល់ស៊ីជម្រៅផ្នែក កម្ពុជា

កម្ពុជា

Covid-19៖ កម្ពុជាមានអ្នកជំងឺ​កើន«ដល់​២២៣៣​ករណី ស្លាប់១០នាក់»

កម្ពុជា

Covid-19៖ កម្ពុជាប្រកាស​«ករណីស្លាប់ទី៩» ពីចំណោម​អ្នកស្លាប់១៥នាក់

ប្រទេសកម្ពុជា បានប្រកាសឲ្យដឹងពី​«ករណីស្លាប់ទី៩» ដោយសារជំងឺកូវីដ-១៩ (Covid-19) ក្នុងរសៀលថ្ងៃសៅរ៍​ទី២៧ ខែមីនានេះ។ ករណីនេះ ជាមរណភាពទី២ ដែលត្រូវបានប្រកាស​ក្នុងថ្ងៃសៅរ៍តែមួយ តែមរណភាពទី១ មិន​ត្រូវបាន​​រាប់​បញ្ចូលថា ស្លាប់ដោយជំងឺរាតត្បាតទេ។ នេះ ...
កម្ពុជា

Covid-19៖ កម្ពុជាមានអ្នកជំងឺស្លាប់ ២នាក់ទៀត ក្រោយ​ផ្លាស់មន្ទីរពេទ្យ

អ្នកជំងឺ ២នាក់ទៀត បានទទួលមរណភាព ដោយសារជំងឺកូវីដ-១៩ (Covid-19)។ ជនរងគ្រោះទាំងពីររូបនោះ ដែល​ម្នាក់ជាជនជាតិខ្មែរ និងម្នាក់ទៀត ជាជនជាតិចិន ត្រូវបានដាក់ឲ្យព្យាបាលដំបូងឡើយ នៅទីកន្លែងផ្សេង ពីមន្ទីរពេទ្យ​រុស្ស៊ី។ រហូតលុះត្រាស្ថានភាពជំងឺធ្ងន់ធ្ងរ ...