ការលើកទ័ពរបស់វៀតណាម ចូលវាយរំលំរបបខ្មែរក្រហម ទំនងជាធ្វើឡើង​ដើម្បី​«យកខ្មែរ​ធ្វើចំណុះ» ដូចដែលអធិរាជ​-មេដឹកនាំ​វៀតណាម​ច្រើនអង្គ/នាក់ ធ្លាប់បានធ្វើរួចហើយ។ នេះ ជាការពន្យល់លើកឡើង របស់លោកបណ្ឌិត ឡៅ ម៉ុងហៃ នៅខណៈ​ថ្ងៃខួប«៧មករា» កាន់តែខិតជិតមកដល់ (សល់តែ​២ថ្ងៃទៀតប៉ុណ្ណោះ)។

អត្ថន័យនៃការលើកទ័ពវៀតណាម វាយលុកចូលក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ក្រៅក្របខណ្ឌអង្គការសហប្រជាជាតិ បានបង្កឲ្យមាន​សង្គ្រាមប៉ាកកា​មិនតិចទេ រវាងក្រុមអ្នកនិយម-ដឹងគុណ​វៀតណាម និងក្រុមអ្នកសិក្សា​ស្រាវជ្រាវ​ប្រវត្តិសាស្ត្រឯករាជ្យ។

ក្រុមអ្នកនិយម-ដឹងគុណវៀតណាម រាប់ទាំងគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា របស់លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ដែលកាន់អំណាច តាំងពីឆ្នាំ១៩៧៩ មកទល់នឹងថ្ងៃនេះ តែងចាត់ទុកព្រឹត្តិការណ៍នោះ ជាការសង្គ្រោះជាតិ-ប្រជាជនកម្ពុជា ពីរបប៣ឆ្នាំ៨ខែ២០ថ្ងៃ ដែលពោរពេញ​ដោយបាតដៃ​ប្រលាក់ឈាម​ពូជសាសន៍ឯង។

ក្រុមលោក ហ៊ុន សែន ថែមទាំងអួតអាងទៀតថា កងទ័ពវៀតណាមគ្រាន់តែជួយអន្តរាគមន៍ បន្ថែមពីលើកងទ័ព​រណសិរ្យសាមគ្គី​សង្គ្រោះជាតិ របស់គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ដែលនៅពេលនោះ មានឈ្មោះថា ជាបក្សប្រជាជនបដិវត្តន៍កម្ពុជាប៉ុណ្ណោះ។

សម្រាប់លោកបណ្ឌិត ឡៅ ម៉ុងហៃ មិនបានយល់ដូច្នេះទេ ដោយលោកទាញអំណះអំណាង ពីក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ ដើម្បីយកមកពន្យល់​កូនខ្មែរជំនាន់ក្រោយ ជាពិសេសអ្នកនយោបាយទំពាំងស្នងឬស្សី។ លោកបានរៀបរាប់ នៅលើបណ្ដាញសង្គម ក្នុងរសៀល​ថ្ងៃអង្គារទី៥ ខែមករាថា៖

«អ្នកនយោបាយជំនាន់ក្រោយ ត្រូវចេះដឹងជាងអ្នកនិយោបាយមុនៗ ត្រូវស្គាល់ប្រទេសខ្លួនឯង ទឹកដីអាណាចក្រខ្មែរពីដើម ប្រទេសជិតខាង ជាពិសេសប្រទេសវៀតណាម។»

«វៀតណាមស្គាល់ខ្មែរ ជាងខ្មែរស្គាល់ខ្លួនឯង ទាំងចរិតមាយាទ​ជនជាតិខ្មែរ តាំងពីស្តេច​រហូតដល់​ជនថ្នាក់ទាបបំផុត ទាំងវប្បធម៌ខ្មែរ ទាំងភូមិសាស្ត្រ ទាំងប្រវត្តិសាស្ត្រ ដែលទាំងនេះ​ បានជួយឲ្យវៀតណាម​យកចំណេញ និងប្រើប្រាស់ខ្មែរ ឲ្យបម្រើផលប្រយោជន៍ពួកគេ បានយ៉ាងច្រើនបំផុត ពីទំនាក់ទំនាក់​របស់ពួកគេជាមួយខ្មែរ ទោះជានៅក្នុងកាល:ទេស:អាក្រក់ ចំពោះពួកគេ យ៉ាងណាក៏ដោយ។»

អ្នកវិភាគឯករាជ្យរូបនេះ បានលើកយកព្រឹត្តិការណ៍ ក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រចំនួន២ដង មកអះអាងអំពីផលប្រយោជន៍របស់វៀតណាម ដែលស្គាល់ខ្មែរដ៏ច្បាស់លាស់។ លោកបណ្ឌិត បានសរសេរ ដូចការដកស្រង់ទាំងស្រុងថា៖

ការស្គាល់ខ្មែរដ៏ច្បាស់លាស់ បានជួយឲ្យវៀតណាមមកយកខ្មែរ ធ្វើជាប្រទេសចំណុះ (Vassal) របស់គេ បានម្តងពីរដង ក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ៖

  • ម្តងគឺក្រោយអធិរាជយ៉ាឡុង (Gia Long) បានបង្រួបបង្រួមប្រទេសវៀតណាម ភ្ជាប់ពីប៉ែកខាងត្បូង ទៅនឹងប៉ែកខាងជើង នៅដំណាច់សតវត្សទី១៨។ អធិរាជមិញម៉ាង (Minh Mang) ដែលស្នងរាជ្យបន្ត បានច្បាំងដណ្តើម​ទឹកដីខ្មែរពីសៀម យកធ្វើជាប្រទេសចំណុះ របស់វៀតណាម ។
  • ម្តងទៀត ក្រោយអុង ហូ ជីមិញ បានបង្រួបបង្រួមប្រទេសវៀតណាម ពីប៉ែកខាងជើង​ទៅប៉ែកខាងត្បូង នៅឆ្នាំ១៩៧៥។ នៅដំណាច់ឆ្នាំ១៩៧៨ វៀតណាមក៏បានលើកទ័ព ចូលមកប្រទេសខ្មែររំលំរបបខ្មែរក្រហម ក្នុងបំណងប្រហែលមិនខុស ពីអធិរាជមិញម៉ាងប៉ុន្មានទេ គឺយកខ្មែរធ្វើជាប្រទេសចំណុះ របស់ប្រទេសវៀតណាមដូចមុន៕


លំអិតបន្ថែមទៀត

ទស្សនៈប្រិយមិត្ត

លិខិតអ្នកអាន៖ ​«ការ​អស់​សុពល​​ភាព»ដ៏ចម្លែក​នៃ​កិច្ច​ព្រម​ព្រៀងក្រុងប៉ារីស

«ការ​អស់​សុពល​​ភាព ដ៏ចម្លែក»៖ បន្ទាប់ពីគេចផុត ពីរបបកាប់សម្លាប់រាស្ត្រខ្លួនឯងមក ពលរដ្ឋខ្មែរក៏មិនបាន​សុខ​សាន្តត្រាន​ដែរ គឺនៅអត់ឃ្លាន ភិតភ័យនឹងសន្តិសុខ និងសង្គ្រាមជានិច្ចរហូតដល់មានកិច្ចព្រមព្រៀងមួយ បញ្ចប់​ជម្លោះ​រវាងខ្មែរនឹងខ្មែរ ដែលមានបរទេសជាបង្អែក ប៉ុន្តែកិច្ចព្រមព្រៀងនេះ នៅមានភាពចម្រោងចម្រាស់យ៉ាងខ្លាំង ដោយម្ខាង​យល់ថា ...
ដំណឹង

សិង្ហបូរី​បកស្រាយ​សំដី​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​ខ្លួន ថា​ចង់​សង្កត់ធ្ងន់​ពី​«ស្ថិរភាព»តំបន់

ពាក្យសំដីរបស់លោក លី សៀនឡុង (Lee Hsien Loong) នាយករដ្ឋមន្ត្រីសិង្ហបូរី ដែលរំលឹកឡើងវិញ ពីប្រវត្តិនៃការវាយលុកប្រទេសកម្ពុជា ពីសំណាក់កងទ័ពវៀតណាម មានបំណងចង់លើកឡើង ពីរបៀបនៃការដឹកនាំ ក្នុងការជួយបញ្ចប់សង្រ្គាម ...
តន្ត្រី

ចម្រៀង​«Cambodia»​ឆ្នាំ​១៩៨១ របស់​អ្នកចម្រៀង​ «Kim Wilde»

នៅខណៈប្រទេសកម្ពុជាបានចេញ ពីរបបប្រល័យពូជសាសន៍ បីថ្ងៃប្រាំបីខែម្ភៃថ្ងៃ ចូលមកក្នុងរបបកុម្មុយនីស្ដិ៍បែបថ្មីមួយទៀត នៅក្នុងទ្វីបអ៊ឺរ៉ុបខាងលិចឯណោះ អ្នកចម្រៀង «Kim Wilde» បានច្រៀងចម្រៀងមួយបទ ដែលមានចំណងជើងថា «កម្ពុជា (Cambodia)»។ បើទោះជាចម្រៀងនេះ ...

Comments are closed.

យល់ស៊ីជម្រៅផ្នែក កម្ពុជា

កម្ពុជា

ហ៊ុន សែន ឲ្យ សម រង្ស៊ី «សុំទោស»ដើម្បីបញ្ចប់យុទ្ធនាការកម្ចាត់លោក

កម្ពុជា

សម រង្ស៊ី ថា«លោក»​នៅកណ្ដាល ខូចជាងគេ

ការប្រើពាក្យ «អាមឹង» ដើម្បីហៅអ្នកនយោបាយខ្មែរ ទទួលបានការស្វាគមន៍ ពីបណ្ដាជនទូទៅឬទេ? នៅចំពោះការរិះគន់ លោក សម រង្ស៊ី បានប្ដូរឥរិយាបថបន្តិច ដោយហៅលោក ហ៊ុន សែន ...
កម្ពុជា

តុលាការបារាំង​សម្រេចឲ្យ សម រង្ស៊ី ឈ្នះក្ដី​លើ ហ៊ុន សែន និង ឌី វិជ្ជា

មេដឹកនាំប្រឆាំងនៅកម្ពុជា លោក សម រង្ស៊ី ត្រូវបានតុលាការបារាំង សម្រេចក្ដីក្នុងថ្ងៃចន្ទនេះ ឲ្យរួចផុត​ពីការចោទប្រកាន់​ទាំងឡាយ ដែលមាននៅក្នុងបណ្ដឹង​របស់​លោក ហ៊ុន សែន បុរសខ្លាំងនៅកម្ពុជា និងលោក ឌី ...